İran, Hong Kong’u ABD Yaptırımlarını Aşmak İçin Ekonomik Merkez Olarak Kullanıyor
İran, yıllardır ABD ve Batı ülkeleri tarafından uygulanmakta olan sıkı ekonomik yaptırımlara rağmen uluslararası ticarette farklı stratejiler geliştirerek varlığını sürdürmeye devam ediyor. Bu stratejilerden biri de Çin ile olan iş birliğini güçlendirmek. Özellikle Hong Kong, İran için önemli bir ekonomik merkez haline gelmiş durumda. ABD’nin uyguladığı yaptırımların bu şehirde neden etkisiz kaldığı ise dikkat çekici bir konu.
Hong Kong’un Stratejik Rolü
Hong Kong, şirket kurmanın ve finansal işlemleri gerçekleştirmenin görece kolay olduğu bir bölge olarak öne çıkıyor. Bu durum, İran ve diğer yaptırımlardan kaçınmak isteyen ülkeler için cazip bir lokasyon yaratıyor. ABD Hazine Bakanlığı tarafından yapılan çalışmalara göre, Hong Kong’daki paravan şirketler aracılığıyla 2024 yılında gerçekleştirilen finansal işlemler, İran’ın kayıt dışı bankacılık faaliyetleriyle ilişkilendirildi. Bu işlemlerin toplam değeri yaklaşık 4,8 milyar dolar olarak açıklandı.
Çin ile İlişkilerin Önemi
Çin, dünyanın en büyük ekonomilerinden biri olarak İran’ın en önemli petrol müşterilerinden biri konumunda. İki ülke arasında imzalanan stratejik iş birliği anlaşmaları bu ilişkiyi daha da derinleştiriyor. Hong Kong ise bu iş birliğinin önemli bir parçası olarak dikkat çekiyor. İran, Hong Kong üzerinden ABD’nin uyguladığı ekonomik kısıtlamaları aşmayı başarıyor.
İran’ın Yaptırımları Aşma Stratejileri
İran, Batı’dan temin ettiği alt sistem parçalarını Hong Kong üzerinden ülkeye sokarak savunma sanayisinde kullanıyor. Özellikle ABD tarafından suçlanan Hamed Dehghan ile bağlantılı şirketler, bu stratejilerin kilit oyuncuları arasında bulunuyor. ABD yetkilileri, Dehghan’a bağlı şirketlerin İran’ın Körfez ülkelerine yönelik saldırılarında kullanılan Şahid-136 drone sistemlerinin üretiminde kritik parçalar tedarik ettiğini iddia ediyor.
ABD’nin Yaptırımlar Karşısındaki Tutumu
ABD, İran’ın Hong Kong üzerinden gerçekleştirdiği ticari faaliyetleri durdurmak için yeni yollar arıyor. 2024 yılında Hong Kong merkezli üç şirketi kara listeye almasına rağmen, İran’ın yeni kurulan şirketlerle bu yaptırımları deldiği belirtiliyor. Eski ABD Ticaret Bakanlığı müsteşarı Matthew Axelrod’a göre, bazı Çinli yetkililer İran ile yapılan ticaretin ABD kısıtlamalarına tabi olmadığını öne sürerek bu duruma egemenlik meselesi olarak bakıyor.
Gelecekte Ne Bekleniyor?
Birleşik Arap Emirlikleri’nin, İran’ın ambargoları delmek için kullandığı kayıt dışı bankacılık faaliyetlerine karşı önlemler alacağı tahmin ediliyor. Uzmanlara göre, bu durum Hong Kong’un İran için daha da önemli bir ekonomik merkez haline gelmesine neden olabilir. ABD’nin Çin ve Hong Kong üzerindeki baskıları artırması beklenirken, İran’ın bu stratejik hamlelerle nasıl bir yol izleyeceği ise merak konusu.
Görünüşe göre, İran’ın karmaşık ekonomik stratejileri ve Hong Kong’un stratejik rolü, önümüzdeki dönemde uluslararası ticarette ve diplomatik ilişkilerde önemli bir gündem maddesi olmaya devam edecek.
Kaynak: www.milliyet.com.tr
