Küresel askeri harcamalar rekor seviyeye ulaştı, Türkiye dikkat çekti
Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI), 2025 yılına ilişkin küresel askeri harcamalar raporunu yayımladı. Raporda, devam eden savaşlar ve artan jeopolitik belirsizliklerin etkisiyle küresel askeri harcamaların art arda 11. kez yükselerek 2 trilyon 887 milyar dolara ulaştığı vurgulandı. Bu harcamaların küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH) içindeki payının yüzde 2,5’e yükseldiği ve bu oranın 2009’dan bu yana görülen en yüksek seviye olduğu belirtildi.
Dünya Genelinde Askeri Harcama Artışı
Küresel askeri harcamalar, 2025 yılında yüzde 2,9 oranında artarak tarihi bir rekor kırdı. Bu artışta, jeopolitik belirsizlikler ve savaşa bağlı gelişmeler ana etken olarak öne çıkıyor. Söz konusu harcamalar, özellikle ABD, Çin, Rusya, Almanya ve Hindistan gibi ülkelerin katkılarıyla dünya genelinin yüzde 58’lik bir bölümünü oluşturuyor. Bu ülkeler arasında politik ve askeri stratejilerdeki farklılıklar, harcamaların dağılımında belirleyici rol oynuyor.
Türkiye’nin Savunma Bütçesinde Dikkat Çeken Yükseliş
SIPRI raporuna göre, Türkiye’nin askeri harcamaları geçen yıl yüzde 7,2 artarak 30 milyar dolara ulaştı. 2016 yılına kıyasla yüzde 94’lük bir artışı ifade eden bu rakam, Türkiye’nin savunma bütçesindeki stratejik dönüşümü gözler önüne seriyor. Raporda, Türkiye’nin askeri harcamalarındaki artışın en temel itici gücünün yerli silah sanayisine yapılan yatırımlar olduğu vurgulanıyor. Türk savunma sanayisinin desteklenmesi amacıyla yapılan bu yatırımlar, ülkenin askeri kapasitesini artırıyor.
Küresel Güçlerde Harcama Trendleri
ABD’nin askeri harcamalarının 2025’te yüzde 7,5 azalarak 954 milyar dolara gerilediği gözlemlendi. Bu düşüşün başlıca nedeni, Başkan Donald Trump döneminde Ukrayna’ya yönelik mali askeri yardım paketlerinin onaylanmaması olarak gösterildi. Çin ise askeri harcamalarını yüzde 7,4 artırarak 336 milyar dolara ulaştı. Çin’in bu harcama artışı, savunma sanayisinde yürütülen yolsuzlukla mücadeleye rağmen devam etti. Rusya ise 190 milyar dolarlık harcaması ile dünya sıralamasında üçüncülüğünü korudu.
Askeri Harcamaların Ekonomik ve Politik Yansımaları
Küresel askeri harcamaların yükselmesi, ekonomik açıdan da önemli etkiler yaratıyor. Ülkelerin bütçelerinde askeri harcamalara ayrılan payın artması, diğer kamu harcamaları üzerinde baskı oluşturabilir. Ancak bu durum, ülkelerin savunma stratejilerini ve politikalarını daha da önem kazanmasına neden oluyor. Türkiye için yerli savunma sanayisine yapılan yatırımlar, bu bağlamda dikkat çekici bir örnek teşkil ediyor.
Gelecek Yıllarda Harcama Öngörüleri
SIPRI uzmanları, ABD’nin askeri harcamalarındaki azalışın kısa ömürlü olabileceğini ifade ederken, Çin’in harcamalarında sürekliliğin beklendiğini belirtiyor. Türkiye’nin savunma sanayisine yaptığı yatırımların, uzun vadede ülkenin askeri gücünü artıracağı tahmin ediliyor. Bu bağlamda, küresel askeri harcamaların gelecekte de dikkatle izlenmesi gerekeceği anlaşılıyor.
Bundan sonraki süreçte, ülkelerin askeri harcamalarına dair kararları, yalnızca ulusal güvenlik açısından değil, küresel ekonomik dengeleri de etkileyebilecek potansiyele sahip.
Kaynak: www.milliyet.com.tr
